Trong văn hóa truyền thống Nhật Bản, khái niệm “thanh tẩy” (Harai) giữ vai trò vô cùng quan trọng. Người Nhật tin rằng trong quá trình sinh sống, con người sẽ vô tình tích tụ những điều không may mắn, ô uế hay năng lượng tiêu cực. Để loại bỏ những điều này và đón nhận khởi đầu mới tốt đẹp hơn, nhiều nghi thức thanh tẩy đã ra đời và được gìn giữ suốt hàng trăm năm.
Không giống nhiều quốc gia khác, người Nhật sử dụng chính những yếu tố tự nhiên mạnh mẽ nhất là nước và lửa để thực hiện các nghi lễ thanh lọc cơ thể và tinh thần. Từ việc ngâm mình giữa làn nước biển lạnh giá mùa đông cho đến bước qua biển lửa rực cháy, tất cả đều mang ý nghĩa xua đuổi vận rủi, cầu mong bình an và mùa màng bội thu.
Nếu có dịp du lịch Nhật Bản và muốn khám phá những nét văn hóa truyền thống sâu sắc nhất, dưới đây là ba lễ hội thanh tẩy nổi tiếng mà bạn không nên bỏ lỡ.
1. Kanchu Misogi – Nghi lễ thanh tẩy giữa biển băng giá Hokkaido
Trải nghiệm thử thách giới hạn con người
Tại thị trấn Kikonai thuộc Hokkaido, mùa đông thường khắc nghiệt với nhiệt độ xuống dưới 0 độ C. Thế nhưng chính nơi đây lại diễn ra một trong những nghi lễ thanh tẩy khắc nghiệt nhất Nhật Bản mang tên Kanchu Misogi.
Lễ hội được tổ chức hằng năm từ ngày 13 đến 15 tháng 1 tại Đền Saegawa.
Điều khiến du khách kinh ngạc là những người tham gia chỉ mặc khố trắng truyền thống Fundoshi giữa thời tiết giá buốt và liên tục thực hiện các nghi thức thanh tẩy bằng nước lạnh.
Truyền thuyết hơn 200 năm tuổi
Theo truyền thuyết địa phương, vào đầu thế kỷ XIX, vị trưởng tế của đền Saegawa đã nhận được lời chỉ dẫn trong giấc mơ từ thần linh yêu cầu đưa linh vật của đền xuống biển để thanh tẩy.
Sau nghi lễ ấy, làng chài bất ngờ có những mùa đánh bắt bội thu và vượt qua được nạn đói nghiêm trọng. Từ đó, nghi thức này trở thành sự kiện tâm linh quan trọng nhất của vùng.
Hành trình thanh tẩy đầy gian khổ
Những người được chọn tham gia phải trải qua thời gian trai giới nghiêm ngặt:
- Kiêng thịt đỏ
- Hạn chế rượu bia
- Thanh tẩy cơ thể nhiều lần mỗi ngày
- Giữ tinh thần thanh sạch
Đỉnh điểm của lễ hội diễn ra vào ngày cuối cùng khi họ tiến ra bãi biển giữa mùa đông, mang theo các vật linh thiêng và ngâm mình trong làn nước lạnh cắt da cắt thịt.
Khoảnh khắc ấy không chỉ thể hiện đức tin mạnh mẽ mà còn tượng trưng cho sự chiến thắng của ý chí con người trước thiên nhiên.
Vì sao du khách nên trải nghiệm?
Không khí lễ hội được thắp sáng bởi hàng trăm ngọn đuốc giữa nền tuyết trắng tạo nên khung cảnh huyền ảo hiếm thấy.
Đây cũng là cơ hội tuyệt vời để khám phá mùa đông Hokkaido theo một cách hoàn toàn khác biệt ngoài trượt tuyết hay ngắm tuyết.
2. Lễ hội khỏa thân Ohara – Cuộc thanh tẩy giữa sóng biển Chiba
Một trong những lễ hội biển sôi động nhất Nhật Bản
Mỗi năm vào cuối tháng 9, thành phố Isumi thuộc tỉnh Chiba lại trở nên náo nhiệt với lễ hội Ohara Hadaka Matsuri.
Lễ hội này có lịch sử hơn 300 năm và được xem là một trong những lễ hội biển lớn nhất khu vực Kanto.
Điểm đặc biệt nhất chính là nghi thức đưa những chiếc kiệu thần Mikoshi xuống biển để thanh tẩy.
Những chiếc Mikoshi lao vào đại dương
Khác với nhiều lễ hội rước kiệu thông thường, tại Ohara, hàng trăm người đàn ông cởi trần sẽ cùng nhau khiêng những chiếc kiệu nặng hàng tấn lao thẳng xuống biển.
Tiếng hò reo vang vọng hòa cùng tiếng sóng tạo nên bầu không khí vô cùng cuồng nhiệt.
Người dân địa phương tin rằng nước biển có khả năng rửa sạch mọi điều xui rủi, đồng thời mang lại mùa đánh bắt hải sản bội thu.
Bản sắc làng chài được lưu giữ nguyên vẹn
Một trong những điểm hấp dẫn nhất của lễ hội là những bài dân ca truyền thống được cất lên suốt hành trình rước kiệu.
Lời ca kể về cuộc sống của ngư dân, biển cả và niềm hy vọng về những chuyến ra khơi đầy cá tôm.
Nhờ vậy, du khách không chỉ được chứng kiến nghi thức tôn giáo mà còn hiểu hơn về văn hóa cộng đồng ven biển Nhật Bản.
Khung cảnh đêm lung linh
Khi màn đêm buông xuống, những chiếc kiệu được trang trí bằng đèn lồng truyền thống.
Ánh sáng phản chiếu trên mặt biển tạo nên bức tranh đêm đầy mê hoặc khiến nhiều nhiếp ảnh gia tìm đến mỗi năm.
3. Takisanji Oni Matsuri – Lễ hội quỷ lửa huyền bí tại Aichi
Khi quỷ không phải là biểu tượng của cái ác
Nếu nhắc đến lễ hội lửa nổi tiếng của Nhật Bản, Takisanji Oni Matsuri tại thành phố Okazaki là cái tên không thể bỏ qua.
Lễ hội được tổ chức vào đầu năm âm lịch tại ngôi chùa cổ Takisanji có lịch sử hàng trăm năm.
Khác với quan niệm phương Tây, những con quỷ trong lễ hội này không tượng trưng cho cái ác mà đóng vai trò xua đuổi tà ma và bảo vệ con người.
Nghi thức chuẩn bị kéo dài nhiều ngày
Những người đóng vai quỷ phải trải qua thời gian trai giới nghiêm ngặt:
- Ăn chay
- Thanh tẩy bằng nước
- Hạn chế tiếp xúc bên ngoài
- Sinh hoạt tập trung
Mọi hoạt động đều nhằm giúp họ đạt trạng thái tinh thần thuần khiết trước khi thực hiện nghi lễ.
Đêm hội của lửa và thần linh
Khi màn đêm buông xuống, hàng chục ngọn đuốc khổng lồ cao hơn hai mét được thắp sáng.
Hành lang ngôi chùa cổ bỗng biến thành biển lửa rực rỡ.
Giữa ánh lửa bập bùng, những nhân vật đeo mặt nạ quỷ xuất hiện, múa kiếm và thực hiện các nghi thức xua đuổi tà khí.
Khung cảnh vừa huyền bí vừa ngoạn mục khiến nhiều người liên tưởng đến những bộ phim giả tưởng Nhật Bản.
Trải nghiệm không thể tìm thấy ở nơi khác
Sự kết hợp giữa tín ngưỡng Phật giáo, nghệ thuật trình diễn dân gian và sức mạnh của lửa tạo nên một lễ hội độc nhất vô nhị.
Đây là điểm đến lý tưởng cho những du khách yêu thích văn hóa truyền thống và nhiếp ảnh đêm.
4. Điểm chung đặc biệt của ba lễ hội thanh tẩy Nhật Bản
Mặc dù được tổ chức ở những địa phương khác nhau, cả ba lễ hội đều có chung triết lý sâu sắc:
- Nước tượng trưng cho sự tinh khiết và tái sinh.
- Lửa tượng trưng cho sức mạnh xua đuổi tà ma.
- Con người phải vượt qua thử thách thể chất để đạt được sự thanh lọc tinh thần.
- Cộng đồng cùng tham gia để cầu mong bình an và thịnh vượng.
Đây chính là nét đẹp đặc trưng trong tín ngưỡng dân gian Nhật Bản còn được bảo tồn nguyên vẹn đến ngày nay.
5. Kinh nghiệm du lịch khám phá các lễ hội thanh tẩy Nhật Bản
Nếu muốn trải nghiệm những lễ hội độc đáo này, bạn nên lưu ý:
- Đặt phòng khách sạn sớm từ 2-3 tháng.
- Mang theo quần áo giữ nhiệt khi tham gia lễ hội tại Hokkaido.
- Chuẩn bị máy ảnh chống nước nếu muốn chụp lễ hội Ohara.
- Tuân thủ hướng dẫn của ban tổ chức và khu vực dành cho khách tham quan.
- Đến sớm để có vị trí quan sát đẹp nhất.
Để thuận tiện cho hành trình khám phá các lễ hội truyền thống Nhật Bản, du khách Việt Nam nên chuẩn bị kế hoạch di chuyển từ sớm và đặt vé máy bay trước mùa cao điểm. Bạn có thể tham khảo các chương trình vé giá tốt và lịch bay Nhật Bản tại AirGo để tối ưu chi phí cho chuyến đi.
Giữa một Nhật Bản hiện đại với những thành phố công nghệ cao và tàu cao tốc Shinkansen, các lễ hội thanh tẩy truyền thống vẫn được gìn giữ như một phần linh hồn dân tộc.
Từ những người đàn ông lao mình xuống biển băng giá ở Hokkaido, đoàn rước kiệu thần giữa sóng biển Chiba cho đến những vũ điệu quỷ lửa huyền bí tại Aichi, tất cả đều phản ánh niềm tin sâu sắc của người Nhật vào sức mạnh thanh lọc của thiên nhiên.
Nếu muốn khám phá một Nhật Bản chân thực, giàu bản sắc và khác biệt hoàn toàn với những điểm du lịch quen thuộc, ba lễ hội thanh tẩy này chắc chắn sẽ mang đến cho bạn những trải nghiệm khó quên.