Từ lâu, người Nhật đã nổi tiếng với nếp sống mộc mạc và giản dị, mang đậm hơi hướng thiền định. Họ luôn đề cao sự ngăn nắp, trật tự và sạch sẽ… Đây chính là yếu tố tạo nên lối sống tối giản của người Nhật – được gọi là “Danshari”. Trào lưu tối giản này hiện đang được lan rộng, thu hút sự yêu thích của nhiều người.
Khi mà cuộc sống trở nên bộn bề, con người ta lại tìm đến sự thảnh thơi trong cuộc sống. Nhịp sống hiện đại lại càng khiến người ta khao khát sự giản đơn, hạnh phúc. Do đó, những năm gần đây, 2 cuốn sách “Lối sống tối giản của người Nhật” – Sasaki Fumio và “Nghệ thuật bài trí của người Nhật” – Marie Kondo đã trở nên nổi tiếng thế giới. Tác giả Marie Kondo thậm chí còn xuất hiện trong series phim tài liệu gây sốt trên nền tảng Netflix với tựa đề “Dọn nhà cùng Marie Kondo” vào năm 2019. Bên cạnh đó, cuốn sách “Dọn dẹp cùng Marie Kondo” trước đó cũng từng làm mưa làm gió trên bảng xếp hạng best seller của Amazon năm 2014 – 2015. Vậy điều gì thú vị có trong cuốn sách, bộ phim trên? Đó chính là một thế giới quan mới về lối sống của người Nhật Bản: Danshari – Sống tối giản cho tâm hồn an yên.
“Danshari” bắt nguồn từ 3 Hán tự: “Dan” (cắt đứt, từ chối, từ bỏ), “Sha” (buông bỏ, vứt bỏ) và “Ri” (rời xa, tách biệt). Nghĩa là bạn từ chối việc tiếp nhận thêm thêm những thứ không cần thiết vào cuộc sống của mình, bạn sẽ vứt bỏ tất cả những thứ không cần dùng đến và tránh xa những cám dỗ, những ám ảnh về vật chất. Mục đích là để bản thân được hạnh phúc, bình an và tự do đón nhận những điều mới mẻ, những năng lượng tích cực mà vũ trụ mang đến cho bạn.
Theo đó, người Nhật ưu tiên lối sống không lãng phí, không mua đồ dư thừa, cắt giảm các vật dụng thừa thãi trong nhà xuống mức thấp nhất. Người sử dụng chỉ lựa chọn những đồ vật bản thân thực sự cần để giữ lại. Và dần từ đó người ta sẽ học được cách không chạy theo vật chất, lọc được cái nào là thứ mình cần và cái nào chỉ là do tác động của truyền thông. Nói cách khác, “Danshari” không chỉ là hành động vứt bỏ mọi thứ và dọn dẹp căn phòng, mà còn là một phương pháp thay đổi cách sống và làm phong phú thêm tâm trí và cuộc sống của chính mình.
Thông thường, lối sống này hay được nhắm mục tiêu là “sự vật, đồ dùng”, nhưng trong những năm gần đây điều này cũng được áp dụng cho tất cả các đối tượng khác xung quanh con người, chẳng hạn như: các mối quan hệ, công việc, thời gian, thông tin, quyền lợi, dịch vụ, ăn uống,…
Ban đầu, thuật ngữ “Danshari” có nguồn gốc từ bộ môn Yoga “Phá vỡ, vứt bỏ và bỏ đi”. Bản thân nội dung của cụm từ này đã xuất hiện trong Phật giáo từ lâu, và đặc biệt, hành động dứt khoát và sự từ bỏ là những tư tưởng và triết lý tu hành quan trọng tiếp tục từ thời Đức Phật.
Người sáng tạo ra là Masahiro Oki, người đã hoạt động với tư cách là người hướng dẫn tiên phong về Yoga ở Nhật Bản. Masahiro Oki đã sử dụng thuật ngữ này trong cuốn sách của riêng mình xuất bản năm 1976, và kể từ đó đã sử dụng thuật ngữ “Danshari” trong ít nhất 4 cuốn sách. Ngoài ra, trong giới Yoga Nhật Bản, Danshari cũng được công nhận là “ý tưởng của Masahiro Oki”.
Hideko Yamashita áp dụng thuật ngữ này chủ yếu cho lĩnh vực “dọn dẹp” và phổ biến rộng rãi ra thế giới. Năm 2009, Hideko Yamashita đã xuất bản “Kỹ thuật dọn dẹp mới – Danshari”. Cuốn sách đã trở thành một cuốn sách bán chạy nhất, và “Decluttering” đã được đề cử cho Giải thưởng Các từ mới và Từ phổ biến của U-Can năm 2010.
Có thể thấy Nhật Bản cũng là một đất nước khá là phù hợp với văn hóa tối giản. Bởi lẽ, thiên nhiên khắc nghiệt tại đây luôn khiến con người lo sợ. Những trận động đất, sóng thần dữ dội càng khiến cho người Nhật gắn liền hơn với lối sống tối giản ấy, bởi nếu nhà quá nhiều đồ khi động đất sẽ dễ gây nguy hiểm khi khó thoát hiểm hơn và đồ đạc dễ rơi lung tung gây thương tích.
Danshari hay được so sánh với chủ nghĩa Minimalism, cũng có nghĩa là chủ nghĩa tối giản. Về cơ bản thì đó đều là lối sống tối giản, tuy nhiên sự khác nhau lại nằm ở cách suy nghĩ khởi nguyên của người áp dụng. “Minimalist” nhấn mạnh vào cuộc sống với càng ít đồ vật xung quanh càng tốt, có thể làm đơn giản hơn sự lựa chọn của mình. Còn với “Danshari”, đó là bài học đầu tiên cho việc chúng ta phải tự đưa ra quyết định là đồ vật này có “thực sự cần thiết” với mình không, và học cách buông bỏ với những thứ đồ mình chỉ thích chứ không bao giờ sử dụng.
Lối sống tối giản “Danshari” mang lại cho người Nhật cơ hội để nhìn nhận lại môi trường xung quanh bản thân. Đây sẽ là một cơ hội tốt để người ta tự xem xét lại các giá trị quan của cá nhân. Danshari cũng mang lại thêm nhiều không gian cho bản thân và giúp giảm căng thẳng. Khi căn phòng được sắp xếp gọn gàng bằng cách tái sắp xếp, không gian sẽ được mở rộng ra. Bên cạnh đó, việc dọn dẹp giúp ta nắm được rõ ràng hơn về số lượng và đồ vật mình sở hữu, từ đó giúp ngăn chặn việc chúng ta mua đi mua lại cùng một loại thực phẩm hoặc quần áo, điều này được cho là có ảnh hưởng đến tài chính. Mang ý nghĩa tích hơn, với “Danshari”, chúng ta sẽ ít sợ thất bại hơn. Đối với bất cứ điều gì mà ta theo đuổi, sự thực là nếu ta không sợ mất những gì mình đang có thì ta có thể đạt được nhiều hơn. Để đi đến thành công, đôi khi điều chúng ta sợ nhất không phải là thất bại mà là chính nỗi sợ hãi của bản thân. Cuối cùng, việc áp dụng “Danshari” sẽ giúp tăng vận khí. Trong Phong thủy, người ta cho rằng những đồ dùng lâu không dùng đến, đồ cũ, đồ có kỷ niệm khó chịu sẽ làm giảm vận may của người sở hữu. Nếu chúng ta giảm bớt số lượng bằng phương pháp Danshari và tạo ra không gian cho những điều may mắn mới, đó có thể là cơ hội để thu hút tiền bạc cũng như vận may khác cho bản thân.
Như đã đề cập ở trên, có thể nhiều người cho rằng tối giản là cắt hết mọi chi tiêu, không dám mua sắm bất cứ món đồ gì, giảm hết mọi cuộc vui, hoạt động giải trí để “sống tối giản”. Nhưng liệu đó có phải là điều khiến chúng ta hạnh phúc?
Mục đích lớn nhất của việc sống tối giản đó là giúp con người ta nhận thức được đâu là cái ta muốn và đâu là cái ta cần. Cái nào mới là điều thực sự khiến chúng ta hạnh phúc.
Có người sẽ thích nhà to đẹp để ở, và họ không có thú vui khác như đi du lịch hay ăn nhà hàng. Nhưng có người lại thích thời trang, và thú vui được mặc những bộ quần áo đẹp theo trend lại là niềm cảm hứng cho họ. Thay vì chạy theo những quy chuẩn về lối sống, hãy chọn làm điều mình thích nhất, giảm bớt những việc mà mình thấy lãng phí, đó cũng là một cách sống tối giản.
Ở một khía cạnh khác, việc áp dụng “Danshari” cũng không có nghĩa là phải cố gắng thay đổi tất cả những vật dụng của mình chỉ để theo một chuẩn mực nào đó. Nếu kết quả nhận được chỉ là không đúng với sở thích và khiến bản thân không thấy hạnh phúc – có thể chúng ta đang sống tối giản “tiêu cực”.
Có thể nói, lối sống tối giản của người Nhật chạm đến mọi ngóc ngách của cuộc sống. Những năm gần đây, sống tối giản đã trở thành một xu hướng, không chỉ ở Nhật Bản hay Việt Nam mà ở khắp nơi trên thế giới. Sống tối giản như người Nhật sẽ giúp chúng ta chiêm nghiệm cuộc sống một cách lành mạnh hơn, từ đó dẫn đến sự thanh thản và tự do trong tâm hồn.
Văn hóa “xứ Phù Tang” nói chung quả thật có rất nhiều điều thú vị. Nếu có dịp du lịch Nhật Bản, du khách hãy dành thời gian khám phá và trải nghiệm nhiều hơn về nét văn hóa đặc sắc này nhé! Chúc du khách du khách có một chuyến đi vui vẻ!